samsung telefon fiyatları ve ortadogu tarihi bilgisi
en güzel yazıları yazan samsung telefon fiyatları diyorki HBMiâar îaratmdaiı yapıimıyor. Giderek daha çok araşnrmaa, ' imm •vricmie fsoruşerek, sosyal ve kültürel antropolog yontemlen wm tophiTOC Ne var kı rasarruf kunımlanna yönelik antropolo|4^ hrîakeı kıarlamalan vardır çünkü bunların en iyılennın bile.»
Sonuçlargerekirse. Ban'dakı tasavvuf araştırmaları, 19. vıizııJ abaren epey yol aldı. Bukaç kuşağa mensup Avnıpalııt^ 1«e toa zamanlarda Ban'da eğitim gören Onadoğulu ve .\naa çabalan sayesinde. .Müslüman dünyasının çeşitli yerlenodctıa tanht ve günümüzdeki durumu konusunda oldukça saMat. Gerç) bazı coğrafi bölgelerin diğerlerine göre daha çok dıkbp
gerekir Tasavvuf araşnımaian giderek “yerli* bir ‘nıkanda nmılan Batılı paradigma ve varsayımlar Ortadoğıe) tarafnıdaa smaamakta ve zaman zaman noksan bulunmakoıkla araycffinaatık, çoğu zaman uygulayıcıların muhtelif daı«^ edu» akında kalmaktadır. Bu durum araşonMi* diğer kısımlarındaki akımlara karşı kendi *nl^ abnmnalanna yol açmaktadır Sonuçta dcı gnfil bir bölünme varlığını surdürmekttdıt yakiaftp toplumsal, siyasi, ıknsathnff^ i diğer gruba mensup olanlar bgıdk* fomıçbn somtıu kadar yafamak
BATTDA TASAVVUF ARAŞTIRMALARIYLA İLGİLİ TARİH YAZIMI NOTLAR
Emst Cari Ernst, The Shamhala Guıde^ $. ıx-xıx; bkz. Mark Sedgwıck^ Sufism^ %. 5-B; ve benim makalelerim, “The Tartqa on a Landcruıscr" ve “Sufısm as an ExpIınatory Paradıgm.” Ernst, The Shamhala Gutde^ s. xvıı.
Orn., Knysh, “Wahhabısm’ as a Rhctorıcal Foıl."
Buna karşılık bu entelektüel araştırma alanı çok çeşitlilik ıçenn Batı'dakı tasavvuf araştırmaları teozofık spekülasyon içindeki ruh egzersizlerinden, çağlar boyurKa tasavvuf uygulama, öğreti ve kurumlarmın gelişimini tanımlamayı hedefleyen kuru tarihçiliğe kadar uzanır. Ilkının tipik örneği için, bkz. Rushbrook Wıllıams (ed.), 5m/î Studıes^ ıkınası için, bkz. Islamtc Mysttasm adlı eserim.
Said, Orıentalısm, muhtelif sayfalar; bkz. Clarke, Orıental Enhghtenment, 22*28.
Said, Onentaltsmj s. 272, 328 ve muht.
Anawatı ve Gardet, Mysttque, 14; Salım, “A Crıtıcal Approach,” s. 56; Schmunel, Mystıcal Dtmenstofis^ 8-12; bkz. Katz (ed.), Mysttasm^ muht. s. ; bkz. Hodgson, The Venture^ alt 2,203-6.
Arberry, An Introductton.
öm., Malcolm, The Hıstory of Persta (1815); Sılvestre de Sacy, Pend-nameh (1819); Tho-luck, Blutensammiung (1825); Ruckert, Steben Bücher (1837); Garcuı de Tassy, La poeue phtlosnphıque (1860); Hammer-Purgstall, Das arabtsehe hohe Lıed (1854), vb.
Garcın de Tassy, La poeste phtlosophtque^ s. 1, 2, 6, 10.
Bkz., om., Dozy, Essay, 221, 239, 317, vs.
Von Kremer, Gesehtehte^ s. xı, 65, 82-83, 130-131, vb.; bkz. Nicholson, The Idea of Fer’ sonalıty, s. 26-27; bu akademik tavrın bir başka tipik örneği İngiliz oryantalist F.dward Palmcr'ın (1840-1882) esendir. Ona göre tasavvuf “usul merkezci** Arapların “semıtık dehasına** İranlıların gösterdiği “Aryan tepkiydi”. Orıental MysUctsm^ s. xı.
Vikoc, Sufi and Seholar, 11.
De Neveu, les khouanes^ Brosselard, Les Khouan; Duveyrıer, La confrene.
Rmn, Marabouths, s. vıi.
Age., s. 19.
Agc., s. 25 {sufi) ve s. 64 (wtrd).
Trıaud, La leğende nötre, muht. s.
Depom ve Coppolanı, Les confrertes, s. 83 ve 93; 102-115.
Age., 279-289.
Burke, “The Socıology of İslam,” s. 87-88.
Arapçadakı murtd kelimesinden.
Om., Khanykov, O mmrtdakh ve Kazem-Bek, Izbrannye sochmenmm; bkz. ICnyth, “Su-fısm as an Explanatorv Paradıgm.”
Bkz. Nalıvkın, “Oeherk,” Mıkhailov, “Relıgıoznyc vozzrenııa," Veaelovsku, “Pamıatmk”; **tasavvuf önderliğinde” bir ısyanm yakın zamanda yapılan yemden inşaat için, bkz. Baba-ianov
Avrupa'nın modern çağlara kadar benzeri görülmeyen bir barış ve refah donemi Tişadığı sırada, Ortadoğu’nun iki buyuk göçebe istilası, birçok küçük istila ve Haç-b Seferlerine maruz kalıp sonunda bütün bölgelerin Moğollar tarafından yakılıp nkıldığını fark etmek şaşırtıcıdır. Yine de bu dönemde, İslam dünyasının büyük hr bölümünde, bir dizi toplumsal, kültürel ve siyası kurum ortaya çıktı. Bu durum Abbasi döneminin hemen sonrasına damgasını vuran buyuk çeşitliliğe, hatta aşın olarak görülen melezliğe bir son verdi. Ortaya çıkan bu kurumlar Osmanlı dönemine kadar Ortadoğu’nun toplumsal ve siyasi düzeninin tabanını oluşturdu. Bu düzenin pek çok kültürel ve toplumsal uygulaması 19. yüzyıla kadar varlığını sürdürürken bazıları biçim değiştirerek günümüze kadar ulaştı. Bu makalede, böyle» uzun ömürlü kurumların, çöküş ve kargaşayla anılan bir donemde nasıl ayakta kaldığı sorusuna cevap aranacaktır.
11. yuzyılm başmdan itibaren İran’ın Selçuklular tarafmdan istilasıyla bu'lıktc, Ortadoğu Arap feühiennden ben ilk buyuk ölçekli göçebe ıstılasmın başarısına tanıklık em. Selçuklu Hanedam kısa bir sure hüküm sürdü; ancak tarihçilerin kurumlanm toplu okrak nitelediği şekliyle asken hımayea devlet, onların ardından gelen devletler tarahndan benimsenerek Selçukluların fethetmeyi duşunemeycceklen bölgelerde büe uygulandı. Selçuklu Turkleri Islamı kültür ve sıyası örgütlenme biçimleriyle ilk kez^ i^âiann belli bir şekle büründüğü Doğu İran’da karşılaştılar. Bunlarm içinden en taşı-nİMİff ve esnek olanları seçerek fethettikleri bölgelere yaydılar. Bir patika bağımlılığı ^raeğı içinde, bir bölgenin fethinin kendine ozgu koşullan, evrensel butakım kurumla-İHI taneli haline geldi. Dolayısıyla şimdi Selçuklu istilasının aynnnlarına eğilebiliriz.
Göçebe akınları tarıma dayalı İslam dünyasının sınırlarında sık goruluyor ve te» devamlı bir hal alıyordu. Bununla birlikte göçebeler sık sık veya kolayca ka~
\w\ drvlrtlcr kuramıyordu. Aşiret reisleri düzenli yerleşimin bul aşiret inçlerinin yağma veya haydan otlatma için riske girmesini rum gi\ebelerın birbirine karşı benimsediği geleceğin yerleşik dünygj^ bıraı uaağındaydı. Doğudaki Çın sınırlan gibi elverişli bir coğrafya gv\ebelen amacı yağma veya haracı sürekli hale getirmek olan, dcvlçjŞ yapı inşa edebiliyordu. Yaşam biçimlerini değiştirmeden yapamayacağı^ varsa o da, düzenli yerleşim olan bölgeleri doğrudan yönetmek ve bubfi tutmadan bırakmaktı.
Bunun gerçekleşebilmesi için göçebelerin belli bir asgari düzeyin altın^ dönüşümlerden geçmesi gerekir. Belki en önemlisi dünya görüşünün değ Evrensel din ve bireylere verdiği görev duygusu, görünüşe bakılırsa, haşan gı^^be letıhlerinin hepsini olmasa da büyük kısmını harekete geçiren bin. Dm avrıca aşiret reislerinin kendilerini kumandan ve hükümdara dönüştür ıhtıvaç duyduğu ıdeolopk kılıfı hazırlar. İkinci dönüşüm hayvanlara yov kışın değişmesidir: Yağmacı bir topluluk sürülerini bırakıp tam zamanlı haline geldiği zaman varlığım devam ettirmek istiyorsa yeni kurumlara toplama bıçımlerme ihtiyaç duyar. Üçüncüsüyse, savaşma biçimindeki i dür. Göçebelere ozgu spontan, münferit ve düşük yoğunluklu çatışmalarvr ceden behrlenmış hedeflen gerçekleştirmeye yönelik olarak gücün düzeni kuUanılmasma bırakır.
Iran'm kuzeydoğusundaki sınır bölgeleri ve Maveraünnehir 10. ymv, mala uğraşan Müslüman tranlı ve Türkler tarafından işgal edilmişti. Bube ötesindeki bozkırlarda yaşayan göçebe Türk kavimlen, kendilerinin umJ urufder ruzunden tarım yapanlara bağımlıydı. Tahıl, silah ve madem eşyan şıaı çektiği bu ürünlere karşılık çiftçiler hayvan ve hayvan ürünleri alıyordu I bemmseyen, sosyal ve siyasi örgütlenme biçimi olarak kabileler haluKi ymn göçebe Turkiec, yağma amaçlı akınlar yapıyor ve ara sıra küçük gruplar de ecfieşdr düzene geçiyordu. İran'a ve daha Batı'ya göç etmelerine ra^ec tm mym at w yaramklan etki hafifti. Akın yapmak bile tarihi açıdan tett bur ufdiuî, bozkırla yerleşik dünya arasındaki bölünmenin aynıU r smr okuutıydı. Gazı adı verilen sınır savaşçıları, tslamı savunma^ f mâmı Otfikadarda toplanmıştı. Bunlar tahkim edilmiş sabit yerleşt | buM fuvan bırltklenyle bozkırlara göre taktiklerini uyarlıt^ ba, ynicfik devletlerin sağlayabileceği herhangi btn I ohnnotıyardu. Göçebe Turkler zaman zaman İranb^ I de, toplu halde bölgeye yerleşmediler. Ttarkier 10. yüzyıldan itibaren kitleler hal®^ mt kondıirrinı kontrol altında tutan gau ^
AskFRÎ MÎMAYFC I DFVI FTl FR VE SINIRIN POLÎTÎK EKONOMİSİ, 1000-1250
mmscdılfr. Sınır boyları, kendine özgü gazı biçimi içinde Islamı benimsemelerinin ardından sıyası ve ekonomik istikrarsızlık, yaratıcılık ve nihayet kaynaşma bölgesi haline geldi. Buralarda yaşayan Turkler bir zamanlar şamanlara bel bağlarken ar-nk mutasavvıflara ve dm âlimlerine güveniyordu. Aradaki fark îsiamiyette ve yerle-yaşama sanatında bir çıraklık devresinden geçmelerindeydı. “Sınır örgütlenme hh,'imr kısa omurlu olmakla birlikte, değişken refah düzeyi ve kararsız toplumsal-sıvası yapılarıyla ardından gelen gelişmeler üzerinde etki sahibi oldu. Bu biçim. Ban Asya'ya doğru ilerleyen Türk sınır toplumu için zamanla bir tur model hizmeti görmeye haşladı.
Uzun hır sure boyunca ekolojik ve siyasi ayrımları da belirleyen dini sınır 10. yuzvılda ortadan kalktı. Bölgenin İranlı hanedanları yerini iki Sünni Müslüman Türk Hanedam'na bıraktı. Karahanlıların ve Gaznelılerin kökeni farklıydı; Bırın-a$ı bozkırlarda yükselirken İkincisi Samanilerin hizmetinde muhafızlık yapan bir Tiırk kölenin eseriydi. Farklı kökenlerine rağmen ikisi de hanedan yönetimiyle ilgili kavramlar dahil, İran’a özgü devlet örgütlenme biçimlerini benimsedi. Buna brşılık, emperyal kavramları ve kurumlan yararlı bulmakla birlikte, bunları asla sistemli veya kalıcı bir şekilde benimsemediler; hatta böylesı idealleri tebaalarına omek gösterme konusunda daha da gönülsüzdüler. Dolayısıyla uzak bölgelerdeki topraklarında yeterince egemenlik sağlamaktan aciz olan Karahanlılar hükümdar olmayı yeterli bularak, idari işlere fazla karışmadı. Ara sıra etik yönetim gosterı-suKİe bulunmaları, içtenlikten çok Makyavelist cazibe açısından heyecan yaratıyordu.
Selçuklular, yerleşik halklar tarafından Türkmen denen Oğuz Türklerinin önde iden kabilesi Kınıkların üyesi olarak tarihi kayıtlara geçmiştir. Otlakları aşağı Sey-İH« havzasında, Cend adı verilen bölgede bulunuyordu. Burada yerleşik yaşam bı-vinüenyle, Islamla ve etkili silahlar imal eden üreticilerle tanıştılar. Hanedana adını vtrıkğı halde hakkında çok şey bilinmeyen Dukak Bey’in oğlu Selçuk, 10. yüzyı-b son on yılı içinde Müslüman olup hemen ardından gazi sıfatıyla pagan Türk-icre karşı baskınlar yaptı. Yerel güç odakları haline gelen Selçuk’un oğulları ilgi J>andıran adlara sahipti. Musa, Arslan İsrail, Mikail ve onun oğulları Tuğrul Bey k Çagn Bey, yerleşik devletlere hizmet sunmaya başladılar, önce Karahanlılara luyhedılen savaşta Samanilerin safında çarpıştılar; ardından galip tarafa geçince, Mifcraunnehır’de o zamana kadar ekilebilir bazı araziler otlak olarak kendilerine *tnyı. Bu dönemde göçebe yaşam tarzını korumalarına rağmen yerleşik halklann <çnr öacekıne oranla daha fazla karıştılar. Muhtemelen bu dönemde sıkı şekilde ^VttaMcaeseler de kuzeydoğu İran’da uygulanan orto<k>kf Ulamı, tartma dayak fCırdumeyı ve savaş sanatlanm öğrendiler. lOTOTarda amk Gaznelılerin hizmetine girmiş olan Tuğrul İey ile Çağn İcy- samsung telefon fiyatları sundu.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder